Czyszczenie komina i przegląd kominiarski: jak często, kto za to odpowiada i ile to trwa

Pierwsze chłodne wieczory to moment, w którym w wielu domach znów rusza piec, kominek albo kocioł gazowy. To także dobry czas, żeby sprawdzić, kiedy ostatnio był u nas kominiarz. Zapchany albo nieszczelny przewód kominowy to nie tylko słabszy ciąg i dym w kuchni, lecz także ryzyko pożaru sadzy i zatrucia czadem. Wyjaśniamy, jak często wymagane jest czyszczenie komina, czym różni się ono od rocznego przeglądu i kto ma obowiązek o to zadbać.

Czyszczenie komina a przegląd: to dwie różne rzeczy

W przepisach pojawiają się dwa obowiązki, które często się ze sobą myli. Pierwszy to usuwanie zanieczyszczeń z przewodów dymowych i spalinowych, czyli po prostu czyszczenie komina z sadzy i osadów. Drugi to okresowa kontrola stanu technicznego przewodów kominowych, czyli przegląd, po którym kominiarz wystawia protokół. Czyszczenie dba o drożność, przegląd sprawdza, czy przewód jest szczelny, ma właściwy ciąg i nadaje się do dalszego używania.

Jak często trzeba czyścić komin

Terminy wynikają z rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków. W okresie użytkowania zanieczyszczenia usuwa się:

• z przewodów od palenisk na paliwo stałe (węgiel, drewno, pellet, ekogroszek) co najmniej raz na 3 miesiące,
• z przewodów od palenisk na paliwo płynne i gazowe co najmniej raz na 6 miesięcy,
• z przewodów wentylacyjnych co najmniej raz w roku, jeśli inne przepisy nie wymagają częściej.

W praktyce oznacza to, że dom ogrzewany kotłem na węgiel lub pellet potrzebuje w sezonie grzewczym kilku wizyt kominiarza, a nie jednej. Kominek używany tylko okazjonalnie też podlega tym zasadom, bo przepis mówi o okresie użytkowania przewodu, a nie o liczbie rozpaleń.

Roczny przegląd kominiarski

Prawo budowlane nakłada na właściciela lub zarządcę budynku obowiązek kontroli przewodów kominowych co najmniej raz w roku. Dotyczy to przewodów dymowych, spalinowych i wentylacyjnych. Przegląd mogą wykonać osoby z kwalifikacjami mistrza w rzemiośle kominiarskim albo z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi. Po kontroli dostajesz protokół, który warto przechowywać razem z dokumentami domu.

W bloku i kamienicy obowiązek zlecenia przeglądu spoczywa na spółdzielni, wspólnocie albo zarządcy. Lokatorzy powinni jednak udostępnić mieszkanie kominiarzowi, bo sprawdza on także kratki wentylacyjne i podłączenia piecyków gazowych w kuchniach i łazienkach.

Protokół w CEEB i kara za brak przeglądu

Od 18 września 2023 roku kominiarz sporządza protokół z kontroli w formie elektronicznej w Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB). Papierowa kartka nie jest już wystarczającym potwierdzeniem przeglądu. Po wizycie warto poprosić kominiarza o potwierdzenie, że protokół trafił do systemu, a kopię zachować w dokumentach domu. Właściciel, który nie zapewni okresowej kontroli, naraża się na grzywnę na podstawie art. 93 Prawa budowlanego, a w razie pożaru lub zatrucia czadem także na poważniejsze konsekwencje.

Ile kosztuje przegląd kominiarski i czyszczenie komina

Ceny przeglądu kominiarskiego i czyszczenia komina ustalają same zakłady kominiarskie, więc różnią się w zależności od regionu. Na koszt wpływa przede wszystkim liczba przewodów do sprawdzenia, rodzaj budynku i to, czy kontrolę łączy się z czyszczeniem. W domu jednorodzinnym z kilkoma przewodami dymowymi, spalinowymi i wentylacyjnymi zapłacisz więcej niż za pojedynczy przewód od piecyka gazowego. Przed zleceniem warto poprosić o wycenę dwie, trzy firmy. W bloku przegląd zleca i opłaca zarządca, a koszt jest zwykle wliczony w opłaty eksploatacyjne.

Kominiarz może czyścić przewód od góry, z dachu, albo od dołu, przez otwór rewizyjny zwany wyczystką. Sposób zależy od budowy komina i dostępu do dachu. Czyszczenie komina od dołu bywa wygodniejsze przy stromym dachu, ale wymaga dobrze dostępnej wyczystki.

Dlaczego to ważne także dla ubezpieczenia

Po pożarze ubezpieczyciel może zapytać o protokół z przeglądu przewodów kominowych. Część ogólnych warunków ubezpieczenia przewiduje ograniczenie odszkodowania, jeśli szkoda powstała w wyniku rażącego zaniedbania obowiązków konserwacyjnych. Przed sezonem warto więc zajrzeć do swojej polisy i sprawdzić, czy dokumenty są w porządku. Szerzej o polisach przed zimą piszemy w tekście o ubezpieczeniu mieszkania przed zimą.

Sygnały, że komin potrzebuje kominiarza wcześniej

• dym cofa się do pomieszczenia przy rozpalaniu albo otwieraniu drzwiczek,
• w piecu słabo się pali, a opał zużywa się szybciej niż zwykle,
• czujesz zapach spalin, a na ścianach wokół kominka pojawiają się ciemne zacieki,
• z komina wylatują iskry albo słychać w nim buczenie.

Pożar sadzy: co robić

Pożar sadzy rozpoznasz po głośnym huku w kominie, iskrach i gęstym dymie nad dachem. Wtedy zamknij dopływ powietrza do pieca lub kominka, wyprowadź domowników i zadzwoń pod numer 112. Nie wlewaj wody do komina, bo gwałtownie powstająca para może rozsadzić rozgrzany przewód. Po takim zdarzeniu przed ponownym paleniem potrzebna jest kontrola kominiarska.

Niezależnie od przeglądów w każdym domu z piecem, kominkiem lub piecykiem gazowym powinien działać czujnik tlenku węgla. Jak go wybrać i gdzie powiesić, wyjaśniamy w tekście o czujniku czadu. Jeśli przed sezonem zostało ci jeszcze odpowietrzenie instalacji, zajrzyj do poradnika o odpowietrzaniu grzejników.

Najczęstsze pytania

Czy przegląd kominiarski jest obowiązkowy?
Tak. Prawo budowlane wymaga kontroli przewodów kominowych co najmniej raz w roku. Obowiązek ma właściciel lub zarządca budynku, a w bloku spółdzielnia, wspólnota albo zarządca.

Jak często trzeba czyścić komin?
Przy paliwie stałym co najmniej raz na 3 miesiące, przy paliwie płynnym i gazowym co najmniej raz na 6 miesięcy, a przewody wentylacyjne co najmniej raz w roku. Terminy dotyczą okresu, w którym przewód jest używany.

Ile kosztuje przegląd kominiarski?
Ceny ustalają zakłady kominiarskie i zależą od regionu, liczby przewodów i rodzaju budynku. Najlepiej poprosić o wycenę kilka firm. W bloku koszt przeglądu pokrywa zarządca w ramach opłat.

Jak sprawdzić przegląd kominiarski w CEEB?
Kominiarz wprowadza elektroniczny protokół do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków. Po wizycie poproś go o potwierdzenie wpisu i numer protokołu. Informacje o CEEB znajdziesz na stronie gov.pl/web/ceeb.