Renta wdowia w 2027 roku: kto ją dostanie i jak liczy się kwotę

Renta wdowia to nie osobne świadczenie, tylko prawo do pobierania dwóch świadczeń naraz: jednego w całości i części drugiego. Od 1 stycznia 2027 r. ta część rośnie z 15 do 25 procent, a ZUS podwyższy wypłatę sam, bez nowego wniosku. Dostaną ją osoby po 60. (kobiety) lub 65. roku życia (mężczyźni), które były w małżeństwie do śmierci współmałżonka, nabyły rentę rodzinną najwcześniej 5 lat przed wiekiem emerytalnym i nie zawarły nowego związku małżeńskiego.

Czym jest renta wdowia

Przed zmianą przepisów wdowa lub wdowiec, którzy mieli własną emeryturę i prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku, musieli wybrać jedno z tych świadczeń. Od lipca 2025 r. mogą pobierać oba, w tzw. zbiegu:

• wariant 1: renta rodzinna w 100% + część własnej emerytury (lub renty),
• wariant 2: własne świadczenie w 100% + część renty rodzinnej.

Część drugiego świadczenia wynosi 15% do końca 2026 r. i 25% od 1 stycznia 2027 r. Wariant wybierasz sam we wniosku – warto policzyć oba, bo różnica bywa znacząca.

Kto może dostać rentę wdowią – warunki

Wszystkie warunki muszą być spełnione łącznie:

• osiągnięty wiek emerytalny: 60 lat kobieta, 65 lat mężczyzna,
• pozostawanie w małżeństwie ze zmarłym do dnia jego śmierci (bez rozwodu ani separacji),
• prawo do renty rodzinnej nabyte nie wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego, czyli po 55. roku życia kobiety lub po 60. roku życia mężczyzny,
• niepozostawanie w nowym związku małżeńskim – nowy ślub kończy prawo do zbiegu świadczeń,
• prawo do własnej emerytury lub renty (z ZUS, KRUS lub systemu mundurowego).

Renta rodzinna po jednej osobie uprawnionej wynosi 85% świadczenia, które przysługiwało lub przysługiwałoby zmarłemu – to od tej kwoty liczy się część w wariancie 2.

Limit renty wdowiej

Łączna kwota obu świadczeń w zbiegu nie może przekroczyć trzykrotności najniższej emerytury. Od 1 marca 2026 r. najniższa emerytura wynosi 1978,49 zł brutto, więc limit to 5935,47 zł brutto. Obowiązuje on do 28 lutego 2027 r.

Od 1 marca 2027 r. limit wzrośnie razem z waloryzacją. Według rządowej prognozy najniższa emerytura wyniesie wtedy ok. 2047,34 zł, co dawałoby limit ok. 6142 zł – dokładną kwotę ZUS ogłosi w lutym 2027 r., po publikacji danych GUS. Jeśli suma świadczeń przekroczy limit, ZUS obniży część dodatkową o nadwyżkę. Gdy jedno świadczenie samo przekracza limit, renta wdowia nie przysługuje.

Jak liczy się kwotę – przykład

Pani Anna ma własną emeryturę 2400 zł brutto. Jej zmarły mąż miał emeryturę 3500 zł, więc renta rodzinna wynosi 85% tej kwoty, czyli 2975 zł.

Wariant	Do końca 2026 r. (15%)	Od stycznia 2027 r. (25%)
Renta rodzinna 100% + część emerytury	2975 + 360 = 3335 zł	2975 + 600 = 3575 zł
Emerytura 100% + część renty rodzinnej	2400 + 446,25 = 2846,25 zł	2400 + 743,75 = 3143,75 zł

Korzystniejszy jest wariant 1 – i od stycznia 2027 r. daje 240 zł brutto więcej niż w 2026 r. Kwota mieści się w limicie, więc nie zostanie obniżona. To kwoty brutto: od świadczeń potrącana jest składka zdrowotna, a od nadwyżki ponad kwotę wolną – zaliczka na podatek. Swój wariant możesz sprawdzić w kalkulatorze renty wdowiej na stronie ZUS, a ogólną wysokość przyszłej emerytury – w naszym kalkulatorze emerytury.

Jak złożyć wniosek

Do rozpoczęcia wypłaty potrzebny jest wniosek o zbieg świadczeń – w ZUS to formularz ERWD. Można go złożyć:

• w dowolnej placówce ZUS,
• pocztą,
• elektronicznie przez eZUS (dawniej PUE ZUS).

Jeśli masz świadczenia z dwóch instytucji (np. emeryturę z ZUS i rentę rodzinną z KRUS), wniosek możesz złożyć w jednej z nich, według własnego wyboru – instytucje same wymienią się informacjami. Dodatkowa część jest wypłacana w tym samym dniu co świadczenie główne.

Ważne: co do zasady świadczenia z ZUS wypłaca się od miesiąca, w którym złożono wniosek, a nie wstecz – dlatego nie warto zwlekać, jeśli spełniasz warunki.

Co zmieni się w 2027 roku

• od 1 stycznia 2027 r. – część drugiego świadczenia rośnie z 15 do 25%; ZUS przeliczy ją automatycznie,
• od 1 marca 2027 r. – waloryzacja emerytur i rent podniesie oba świadczenia, a wraz z nimi limit renty wdowiej.

Kto ma już przyznaną rentę wdowią, nie musi nic robić. Kto dopiero spełni warunki (np. osiągnie wiek emerytalny w 2027 r.), musi złożyć wniosek ERWD.

Najczęściej zadawane pytania

Który wariant wybrać?

Ten, który daje wyższą sumę. Zwykle korzystniej jest wziąć w 100% wyższe świadczenie, a z niższego część dodatkową – ale policz oba warianty przed złożeniem wniosku, bo ZUS wypłaci ten, który zaznaczysz.

Czy rozwódka dostanie rentę wdowią?

Nie. Jednym z warunków jest pozostawanie w małżeństwie ze zmarłym do dnia jego śmierci.

Czy trzeba składać nowy wniosek, żeby od 2027 r. dostać 25%?

Nie. Jeśli już pobierasz rentę wdowią, ZUS podwyższy część dodatkową z urzędu.

Co, jeśli wezmę ślub ponownie?

Prawo do pobierania świadczeń w zbiegu ustaje. Zostaje ci jedno świadczenie.

Źródła: ustawa o emeryturach i rentach z FUS (przepisy o zbiegu świadczeń), komunikaty ZUS z 2026 r., KRUS – „Renta wdowia – pytania i odpowiedzi”, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów (propozycja waloryzacji na 2027 r.).